Vitale wijken

Het versterken van de vitaliteit van onze wijken vraagt om een gerichte aanpak per gebied. In 2025 bepaalden we in de gebiedsteams weer wat lokaal nodig is. Aan de hand van uitvoeringsagenda’s werkten we aan sociale en fysieke leefbaarheidsprojecten. We werken samen met gemeenten, politie en partners in welzijn en zorg. Dat doen we intensief bij bijvoorbeeld overlast en woonfraude. Zo dragen we bij aan veilige, leefbare en toekomstbestendige buurten.

Gebiedsgericht werken

In januari organiseerden we een interne kick-off over gebiedsgericht werken. Tijdens deze bijeenkomst introduceerden we de gebiedsteams, die nu volop bezig zijn. We ontwikkelen gebiedsvisies en geven prioriteit aan enkele gebieden waaronder Beverwijk, Haarlem Schalkwijk en Zandvoort Noord. Zo kunnen we toekomstige strategieën per complex goed beoordelen en kijken we naar ontwikkelingen in samenhang.

Leefbaarheid

In 2025 werkten we met interventieprogramma’s en uitvoeringsagenda’s aan het verbeteren van de leefbaarheid in onze wijken. We gaven meer dan € 1,8 miljoen uit. Dit komt gemiddeld uit op € 126 per woning. In 2024 was dat € 111 per woning. Daarvan ging iets meer dan de helft naar fysieke leefbaarheid. De inzet richtte zich vooral op schoonmaak en brandveiligheid. Een belangrijke mijlpaal was het brandveilig maken van alle flats door gerichte opruim‑ en stickeracties.

In wijken waar de leefbaarheid en veerkracht onder druk staat, zetten we bewuster in op het verbeteren van de fysieke leefbaarheid. Het bedrag per woning ligt daar dan ook iets hoger doordat we de omgeving schoon, heel en veilig willen houden. In die wijken willen we het belang van sociale initiatieven eveneens niet uit het oog verliezen. Op sociaal vlak werken we met partners toe naar een meer evenredige bijdrage bij een wijkaanpak. Het versterken van de sociale cohesie onder huurders kunnen wij namelijk niet alleen. Daarom zetten we, samen met welzijnspartners, community builders in om de samenredzaamheid in de wijk te vergroten. We zetten bewoners in hun kracht en helpen waar nodig zodat zij elkaar ook beter kunnen helpen. Inmiddels zijn er community builders in Haarlem Schalkwijk en Zandvoort Nieuw Noord. Ook in Beverwijk in de wijken Meerestein, Oosterwijk en de Kuenenpleinbuurt werken wij op deze manier samen aan vitale wijken.

Woonfraude

Woonfraude ondermijnt de eerlijke verdeling van woonruimte en heeft een negatieve invloed op de leefbaarheid in wijken. We spreken van woonfraude bij onder meer onderverhuur zonder toestemming, langdurige leegstand en onrechtmatig gebruik van woningen, zoals hennepteelt, drugshandel, prostitutie of bedrijfsgebruik.

We pakken woonfraude zorgvuldig en consequent aan. We onderzoeken signalen en leggen deze vast in een dossier. Waar mogelijk zetten we in op vrijwillige huuropzegging. Dit is sneller en voorkomt langdurige juridische trajecten. Alleen wanneer dit niet lukt, volgen we de juridische route, die veel tijd en kosten met zich meebrengt.

In 2025 waren er 87 nieuwe meldingen van woonfraude (2024: 72). Na onderzoek sloten we 102 zaken af (2024: 83). Deze aanpak leidde tot 22 vrijwillige huuropzeggingen (2024: 12).

Daarnaast zijn dit verslagjaar 20 woningen vrijgekomen door huisuitzettingen als gevolg van overlast, woonfraude en/of huurachterstanden.

Prestatieafspraken

Met de lokale driehoek van huurdersorganisaties, gemeenten en collega-corporaties vindt periodiek overleg plaats over onze resultaten en voornemens. Ook zijn in elke gemeente prestatieafspraken gemaakt. Naast meerjarige prestatieafspraken maken we jaarafspraken. De gemeentelijke woonvisies of volkshuisvestingsprogramma’s (VHP) zijn het vertrekpunt om tot afspraken te komen. In onderstaande tabel geven wij inzicht in de looptijd van de afspraken in onze 6 gemeenten. Bijzonderheden lichten we toe.

^{Tabel 5. Overzicht prestatieafspraken}

Beverwijk-Heemskerk

De gezamenlijke woonvisie van de gemeenten is vlak voor de zomer vastgesteld. In overleg met de betrokken partijen deden wij voor 1 november een bod om tot nieuwe prestatieafspraken te komen. De gesprekken over nieuwe prestatieafspraken zijn gestart. Eind 2025 was een eerste concept gereed. In maart 2026 zijn de meerjarige afspraken ondertekend.

Bloemendaal

Na veel overleg over de jaarafspraken voor 2025 en 2026 is het niet gelukt om overeenstemming te bereiken. De meerjarenafspraken handhaven en monitoren we.

Haarlem

De bestaande prestatieafspraken zijn verlengd met 1 jaar en lopen tot eind 2026. Dit is afgesproken om met nieuwe afspraken aan te kunnen sluiten bij het VHP. Wij gaven een inhoudelijke reactie op het VHP. Om tot nieuwe prestatieafspraken te komen stelden we een plan van aanpak vast. In april 2026 sturen we een bod/overzicht van voorgenomen activiteiten waarin de nadruk ligt op de ruimte die wij nodig hebben om ook op lange termijn bij te kunnen dragen aan (realistische) ambities van de gemeente.

Heemstede

De prestatieafspraken 2024-2027 bevatten meerjarige kaderafspraken. In de jaaragenda 2025 zijn de afspraken gezamenlijk geprioriteerd. Eind 2025 zijn de gesprekken over de jaaragenda 2026 nagenoeg afgerond.

Zandvoort

De huidige prestatieafspraken lopen formeel eind 2025 af. Omdat de gemeente nog geen nieuw VHP heeft, werd voorgesteld om de afspraken te verlengen met 1 jaar. Voor ons was dat alleen bespreekbaar als enkele afspraken van tafel gingen die grote financiële impact hebben. Hierover is geen overeenstemming bereikt met de gemeente en de huurdersorganisatie. Na vaststelling van het VHP stemmen we het proces voor nieuwe prestatieafspraken af. Wij koersen, conform wetgeving, op een bod/overzicht van voorgenomen activiteiten dat wij voor 1 juli 2026 klaar willen hebben.

Huurdersparticipatie

Onze huurders hebben een belangrijke positie als het gaat om medezeggenschap. Dat staat in de Woningwet en in de Overlegwet.

Visie op participatie

Sinds 2023 ontplooien wij initiatieven om de huurdersparticipatie toekomstbestendiger te maken. Samen met de 3 huurderskernen en de Woonbond zochten we naar een vorm die recht doet aan de lokale betrokkenheid en die bij de wettelijke verplichtingen past. Ondanks de vele gesprekken en de inzet van een mediator, is het niet gelukt om tot een gezamenlijk huurdersplatform voor Pré Wonen te komen. Wij betreuren deze ontwikkeling.

Daarom schreven wij in 2025 een Visie op participatie. Naar onze mening bestaat goede participatie in verschillende vormen en op verschillende momenten. De stemmen van de lokale huurderskernen willen we blijven horen. Maar ook die van huurders die niet aangesloten zijn bij een huurdersorganisatie.

De klassieke structuur en het langjarig binden aan een vereniging of stichting die zich inzet voor het collectief, lijkt niet meer van deze tijd. Dat bleek ook toen het niet lukte om de bewonerskern IJmond te laten voortbestaan.

Wij willen meer huurders motiveren om mee te praten en mee te doen. Daarvoor zoeken we naar hybride vormen, digitale raadplegingen en op verschillende momenten in diverse samenstellingen. De visie is gedeeld met de huurderskernen. In 2026 geven we hier verder inhoud aan.

Naast de 3 bewonerskernen werken we samen met bewonerscommissies, projectcommissies en talloze actieve huurders die hun steentje bijdragen aan een fijn thuis.

Overleg met de huurdersorganisaties

Wij werkten in 2025 samen met 3 huurdersorganisaties: Bewonerskern IJmond, Bewonerskern Zuid-Kennemerland, Huurdersplatform Zandvoort. Eind 2025 ontvingen wij het bericht dat de bewonerskern IJmond wordt opgeheven bij gebrek aan vrijwilligers. Wij vinden dat jammer maar het sterkt ons in de visie om huurdersparticipatie anders vorm te geven. Wij bedanken de bestuursleden voor hun jarenlange inzet.

Zoals ieder jaar gaven wij een toelichting op de meerjarenbegroting en onze voorgenomen werkzaamheden aan de huurdersorganisaties; lastige materie die wij zo goed mogelijk proberen toe te lichten. Wij ontvingen een positief advies voor de herbenoeming van de huurderscommissaris. De adviezen over de jaarlijkse huurprijsaanpassingen zijn gemotiveerd.

Over de visie op participatie spraken wij een aantal keer met de kernen. Ondanks het feit dat zij de noodzaak (h)erkennen om met nieuwe vormen van participatie aan de slag te gaan, ontvingen wij een negatief advies. Wij lichtten toe dat hun lokale betrokkenheid bij prestatieafspraken en de signalerende rol naar de organisatie niet anders gaat worden.